brussels airlines
b.spirit! magazine
nov-dec
{ 54 }
Magische weefkunst
Pierre De Villiers
ontdekt hoe prachtige, met de hand geweven manden
de Rwandese economie een boost geven
Als de Deense juweelontwerpster Rikke Clevin Jensen inspiratie nodig
heeft voor haar prachtige creaties, gaat ze in Sierra Leone de straat op.
“
In Londen beschikt geen enkele ambassade over zo’n
indrukwekkende kelder als het
Rwanda House
.
De muren en tafels
van deze indrukwekkende ruimte zijn versierd met tientallen
‘
Vredemanden’, vernuftige stukjes kunst die door Rwandese
vrouwen met de hand worden geweven. “Deze manden staan niet
alleen symbool voor de verzoening in Rwanda, maar ook voor het
economische herstel van het land”, legt
First Counsellor
Linda
Kalimba uit. Vanuit haar kantoor werkte ze onvermoeibaar aan het
promoten van deze met de hand gemaakte manden in winkels in
het Verenigd Koninkrijk en Europa. “De manden speelden een
cruciale rol in de heropbouw van het nieuwe Rwanda. Zo komen
Rwandese vrouwen in hun dorpen samen om te weven, de pijn van
het verleden te delen en elkaar te troosten. De manden zijn
ondertussen ook in de Verenigde Staten een succes en worden er
verkocht bij grootwarenhuis Macy’s. Ze gaven de Rwandese
economie dan ook een belangrijke boost.” Door de toegenomen
vraag zijn er vandaag overal in Rwanda zo’n 4000 wevers aan de
slag. De verkoopcijfers van de manden zijn toegenomen van zo’n
$ 50.000 (€ 38,600) in 2004 naar zo’n $ 2 miljoen (€ 1,54 miljoen)
vandaag, waardoor ze een van Rwanda’s belangrijkste (niet uit de
landbouw afkomstige) exportproducten zijn geworden. Deze cijfers
zullen alleen maar toenemen zodra de Europese en Britse
grootwarenhuizen de manden in hun aanbod opnemen en volgens
Kalimba is dit enkel nog een kwestie van tijd. “We voeren
gesprekken met winkels die houden van ambachtelijke producten
en we wachten enkel nog op een doorbraak”, aldus Kalimba.
“
Normaal gezien gaat de bal aan het rollen zodra een ontwerper is
overtuigd.”Door de populariteit van de manden in Amerika en de
belofte op meer succes in Groot-Brittannië en Europa zal de rol van
de vrouw in de Rwandese lokale economie toenemen. “In Rwanda
spelen de vrouwen vandaag de dag een belangrijke rol in de
economische, politieke en sociale instellingen, waar hen vroeger
de toegang toe werd ontzegd”, aldus Ernest Rwamuyco, Rwandese
High Commissioner
in Londen. “De manden zijn een bron van
inkomsten geworden voor duizenden vrouwen op het pla
ttel
and.”
humble beginnings in the remote village of Gitarama, the siblings
assembled 20 women and taught them new weaving techniques
with an eye on selling to an international market. Gahaya Links
became the first Rwandan handcraft export company to benefit
from the Africa Growth and Opportunity Act, blossoming into a
business that employs thousands of weavers across Rwanda,
organised in 52 savings cooperatives.
With the help of Washington-based Rwandan diplomat, Kaliza
Karuretwa, the sisters convinced Macy’s to sell the baskets and
the Path to Peace collection was launched in 2005.
“
The Macy’s deal took the baskets to a new level,” says Kalimba.
“
The weavers had to adapt their style for the American market.
Some Americans wanted more baskets for bread and there are
some seasonal colours. It has become a real collaboration.”
The popularity of the baskets in America and the promise of
more success in the UK and Europe will see Rwandan women
increasingly contributing to the local economy.
“
Women in Rwanda now play an important role in the
economic, political and social institutions where previously they
were excluded,” says Ernest Rwamucyo, Rwanda’s High
Commissioner in London. “The baskets have become a source
livelihood for thousands of rural women.”
Pierre de Villiers is a London-based writer who has worked for
the
Daily Mail
,
Evening Standard
and
France magazine
.
A selection of the intricate handcrafted Peace Baskets displaying the
modern colours and patterns and different styles on offer
chaque foyer rwandais où vit une femme mariée, vous y trouverez au
moins un grand panier. »
Si ces ouvrages ont réussi à rejoindre l’Amérique, c’est grâce
notamment à Gahaya Links, une société fondée en 2004 par les
sœurs Joy Ndunguste et Janet Nkubana. Ces pionnières ont lancé
leur humble entreprise dans le village reculé de Gitarama, avec une
vingtaine de femmes à qui elles ont enseigné de nouvelles techniques
de vannerie, dans la perspective d’accéder au marché international.
Gahaya Links fut une des premières sociétés d’exportation d’artisanat
rwandaises à bénéficier de l’Africa Growth and Opportunity Act
(
loi en faveur de la croissance de l’Afrique et de son accès aux
marchés). Ses affaires se développèrent rapidement avec, à la clé,
l’embauche de milliers d’artisanes dans tout le Rwanda, administrées
en 52 coopératives.
AveclesoutiendeladiplomateKalizaKaruretwa,baséeàWashington,
les sœurs parvinrent à convaincre Macy’s de vendre leur artisanat.
C’est ainsi que la collection « Path to Peace » fut lancée en 2005.
«
Ce partenariat commercial avec Macy’s a donné un nouvel élan à
ces paniers, » confie Kalimba. « Les artisanes ont dû adapter leur style
au marché américain. Certains consommateurs souhaitaient des
paniers pour le pain, ou encore il fallut s’adapter aux couleurs
saisonnières. Une véritable collaboration s’est mise en place. »
La popularité des paniers aux Etats-Unis et la promesse d’autres
succès au Royaume-Uni et en Europe, permettront aux Rwandaises de
contribuer progressivement à la croissance de leur pays.
«
Les femmes rwandaises jouent désormais un rôle important
au sein des institutions économiques, politiques et sociales, d’où
elles étaient exclues auparavant, » explique Ernest Rwamucyo, le
Haut Commissaire du Rwanda à Londres. « Ces paniers sont devenus
une source de revenus pour des milliers d’artisanes des régions
rurales. »
Basé à Londres, Pierre de Villiers est un journaliste qui a collaboré
au
Daily Mail
,
Evening Standard
et
France magazine
.
Brussels Airlines flies to Kigali five times weekly
IMAGE
PIERRE DE VILLIERS